Specjalny zasiłek opiekuńczy

  • Drukuj zawartość bieżącej strony
  • Zapisz tekst bieżącej strony do PDF

Specjalny zasiłek opiekuńczy

 

Podstawa prawna:                                                                                                                                        

  1. Ustawa z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych;
  2. Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego;
  3. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 31 lipca 2018 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny i specjalny zasiłek opiekuńczy, wysokości świadczeń rodzinnych oraz wysokości zasiłku dla opiekuna;
  4. Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 27 lipca 2017 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o przyznanie świadczeń rodzinnych oraz zakresu informacji, jakie mają być zawarte we wniosku, zaświadczeniach i oświadczeniach o ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych.

 

Miejsce załatwienia sprawy:

Opole, ul. Ozimska 19 (VII piętro), Sala Obsługi Klienta, tel.  774435700, 774435702, 774435703, 774435704, 7744357707, 7744357711, 7744357718, e-mail: bok@mcs.opole.pl

 

Komu przysługuje świadczenie:

Specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, a także małżonkom, jeżeli:

  1. nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej lub
  2. rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej

- w celu sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.

W przypadku gdy o specjalny zasiłek opiekuńczy, ubiega się rolnik, małżonek rolnika bądź domownik, świadczenie to przysługuje odpowiednio:

  1. rolnikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego;
  2. małżonkom rolników lub domownikom w przypadku zaprzestania prowadzenia przez nich gospodarstwa rolnego albo wykonywania przez nich pracy w gospodarstwie rolnym.

 

Wysokość specjalnego zasiłku opiekuńczego wynosi miesięcznie:

  • 620,00 zł miesięcznie.

Świadczenie przysługuje, jeżeli łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty:

  • 764,00 zł miesięcznie.

W przypadku gdy łączny dochód rodziny osoby sprawującej opiekę oraz rodziny osoby wymagającej opieki w przeliczeniu na osobę przekracza kwotę uprawniającą daną osobę do specjalnego zasiłku opiekuńczego o kwotę niższą lub równą kwocie odpowiadającej najniższemu zasiłkowi rodzinnemu przysługującemu w okresie, na który jest ustalany, specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje, jeżeli przysługiwał w poprzednim okresie zasiłkowym. W przypadku przekroczenia dochodu w kolejnym roku kalendarzowym specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje.

 

Informacja na okres zasiłkowy 2018/2019 trwający od 1 listopada 2018 r. do 31 października
2019 r.

  • Rok bazowy 2017 - rok z którego brany jest pod uwagę dochód rodziny do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych na ww. okres (uwzględniając zmiany dotyczące aktualnego dochodu rodziny).

Informacja na okres zasiłkowy 2019/2020 trwający od 1 listopada 2019 r. do 31 października 2020 r.

  • Rok bazowy 2018 - rok z którego brany jest pod uwagę dochód rodziny do ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych na ww. okres (uwzględniając zmiany dotyczące aktualnego dochodu rodziny).

 

Termin składania wniosków i sposób załatwienia:

Na okres zasiłkowy 2018/2019 (trwający od 01.11.2018 r. do 31.10.2019 r.) - na bieżąco.

Na okres zasiłkowy 2019/2020 (trwający od 01.11.2019 r. do 31.10.2020 r.) wnioski przyjmowane są od dnia 1 sierpnia 2019 roku, a w przypadku wniosków składanych drogą elektroniczną od dnia 1 lipca 2019 r. (złożenie wniosku do końca listopada gwarantuje wypłatę należnego świadczenia z wyrównaniem od listopada 2019 r.). Wnioski złożone później niż w listopadzie spowodują, że prawo do świadczenia zostanie ustalone od miesiąca złożenia wniosku, bez wyrównania za wcześniejsze miesiące w ramach obowiązującego okresu zasiłkowego.

W przypadku gdy osoba ubiegająca się o świadczenie na nowy okres zasiłkowy złoży wniosek wraz z wymaganymi dokumentami do dnia 31 sierpnia, ustalenie prawa do świadczenia oraz wypłata przysługującego świadczenia następuje do dnia 30 listopada tego roku, natomiast w przypadku złożenia wniosku wraz z dokumentami w okresach:

  • od dnia 1 września do dnia 31 października, ustalenie prawa do świadczenia oraz wypłata przysługującego świadczenia następuje do dnia 31 grudnia;

od dnia 1 listopada do dnia 31 grudnia danego roku, ustalenie prawa do świadczenia oraz wypłata przysługującego świadczenia następuje do ostatniego dnia lutego następnego roku.

 

Sposób składania wniosków:

  • drogą elektroniczną: Empatia;
  • osobiście w Miejskim Centrum Świadczeń  w Opolu;
  • pocztą.

 

Wymagane dokumenty:

Prawidłowo i kompletnie wypełniony formularz wniosku zgodny z podanym wzorem wraz z m. in. następującymi dokumentami dołączonymi odpowiednio:

  • oświadczenie dotyczące podlegania ubezpieczeniu emerytalno-rentowemu i zdrowotnemu,
  • wypełniona informacja dotycząca okresów składkowych i nieskładkowych osoby sprawującej opiekę (ZUS Rp-6),
  • oświadczenie osoby sprawującej opiekę, jeżeli jest spokrewniona z osobą niepełnosprawną w stopniu innym niż pierwszy, dotyczące członków rodziny spokrewnionych w stopniu pierwszym z osobą wymagającą opieki w zakresie ich możliwości sprawowania opieki;
  • oświadczenia wnioskodawcy o dochodach swoich albo członków rodziny osiągniętych w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, innych niż dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (załącznik ZSR-01);
  • zaświadczenie naczelnika urzędu skarbowego, dotyczące dochodów swoich albo członków rodziny rozliczających się na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, zawierające informacje odpowiednio o: formie opłacanego podatku, wysokości przychodu, stawce podatku, wysokości opłaconego podatku w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy;
  • zaświadczenie właściwego organu gminy, nakaz płatniczy albo oświadczenie o wielkości gospodarstwa rolnego wyrażonej w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy (ZSR -07);
  • umowę dzierżawy w przypadku oddania części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego w dzierżawę, na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, albo oddania gospodarstwa rolnego w dzierżawę w związku z pobieraniem renty określonej w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej;
  • umowę o wniesieniu wkładów gruntowych – w przypadku wniesienia gospodarstwa rolnego do użytkowania przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną;
  • odpis podlegającego wykonaniu orzeczenia sądu zasądzającego alimenty na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną lub odpis protokołu posiedzenia zawierającego treść ugody sądowej, odpis zatwierdzonej przez sąd ugody zawartej przed mediatorem lub innego tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, zobowiązujących do alimentów na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną;
  • przekazy lub przelewy pieniężne dokumentujące wysokość zapłaconych alimentów na rzecz osoby spoza rodziny;
  • w przypadku gdy osoba uprawniona nie otrzymała alimentów albo otrzymała je w wysokości niższej od ustalonej w orzeczeniu sądu, ugodzie sądowej lub ugodzie zawartej przed mediatorem lub innym tytule wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd:
    • zaświadczenie organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne o całkowitej lub częściowej bezskuteczności egzekucji alimentów, a także o wysokości wyegzekwowanych alimentów, lub
    • - informację właściwego sądu lub właściwej instytucji o podjęciu przez osobę uprawnioną czynności związanych z wykonaniem tytułu wykonawczego za granicą albo o niepodjęciu tych czynności, w szczególności w związku z brakiem podstawy prawnej do ich podjęcia lub brakiem możliwości wskazania przez osobę uprawnioną miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą, jeżeli dłużnik zamieszkuje za granicą;
  • dokument określający datę utraty dochodu oraz wysokość i rodzaj utraconego dochodu;
  • dokument określający datę uzyskania dochodu oraz wysokość i rodzaj dochodu uzyskanego przez członka rodziny oraz liczbę miesięcy, w których dochód był uzyskiwany - w przypadku uzyskania dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy,
  • dokument określający datę uzyskania dochodu oraz wysokość i rodzaj dochodu uzyskanego przez członka rodziny za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu - w przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy;
  • odpis zupełny lub skrócony aktów zgonu rodziców lub odpis podlegającego wykonaniu orzeczenia sądu zasądzającego alimenty lub odpis protokołu posiedzenia zawierającego treść ugody sądowej, lub odpis zatwierdzonej przez sąd ugody zawartej przed mediatorem lub innego tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, zobowiązujących do alimentów (dotyczy osoby uczącej się);
  • karta pobytu - w przypadku cudzoziemca przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt stały, zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 127 lub 186 ust. 1 pkt. 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub w związku z uzyskaniem w Rzeczypospolitej Polskiej statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej;
  • karta pobytu i decyzja o udzieleniu cudzoziemcowi zezwolenia na pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub inny dokument uprawniający cudzoziemca do pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który uprawnia do wykonywania pracy;
  • odpis prawomocnego orzeczenia sądu orzekającego rozwód lub separację albo odpis zupełny lub skrócony aktu zgonu małżonka lub rodzica dziecka w przypadku osoby samotnie wychowującej dziecko;
  • odpis zupełny aktu urodzenia dziecka – w przypadku gdy ojciec jest nieznany;
  • odpis prawomocnego orzeczenia sądu oddalającego powództwo o roszczenia alimentacyjne;
  • odpis prawomocnego orzeczenia sądu zobowiązującego jednego z rodziców do ponoszenia całkowitych kosztów utrzymania dziecka;
  • odpis orzeczenia sądu wskazującego na pozostawanie dziecka pod opieką naprzemienną obojga rodziców sprawowaną w porównywalnych i powtarzających się okresach;
  • odpis prawomocnego postanowienia sądu orzekającego przysposobienie lub zaświadczenie sądu rodzinnego lub ośrodka adopcyjnego o prowadzonym postępowaniu sądowym w sprawie przysposobienia dziecka;
  • orzeczenie sądu o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;
  • inne dokumenty, w tym oświadczenia, niezbędne do ustalenia prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego.

 

Kiedy świadczenie nie przysługuje:

Specjalny zasiłek opiekuńczy nie przysługuje, jeżeli:

  1. osoba sprawująca opiekę:
    • ma ustalone prawo do emerytury, renty, renty rodzinnej z tytułu śmierci małżonka przyznanej w przypadku zbiegu prawa do renty rodzinnej i innego świadczenia emerytalno-rentowego, renty socjalnej, zasiłku stałego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego lub rodzicielskiego świadczenia uzupełniającego, o którym mowa w ustawie z dnia 31 stycznia 2019 r. o rodzicielskim świadczeniu uzupełniającym,
    • ma ustalone prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, świadczenia pielęgnacyjnego lub zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów,
    • legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności;
  2. osoba wymagająca opieki została umieszczona w rodzinie zastępczej, z wyjątkiem rodziny zastępczej spokrewnionej, w rodzinnym domu dziecka albo, w związku z koniecznością kształcenia, rewalidacji lub rehabilitacji, w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym, z wyjątkiem podmiotu wykonującego działalność leczniczą, i korzysta w niej z całodobowej opieki przez więcej niż 5 dni w tygodniu;
  3. na osobę wymagającą opieki inna osoba ma ustalone prawo do wcześniejszej emerytury;
  4. na osobę wymagającą opieki jest ustalone prawo do dodatku do zasiłku rodzinnego, o którym mowa w art. 10, prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, prawo do świadczenia pielęgnacyjnego lub prawo do zasiłku dla opiekuna, o którym mowa w ustawie z dnia 4 kwietnia 2014 r. o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów;
  5. na osobę wymagającą opieki inna osoba jest uprawniona za granicą do świadczenia na pokrycie wydatków związanych z opieką, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

 

Dodatkowe informacje dotyczące dziecka z orzeczoną niepełnosprawnością:

  • Jeżeli w okresie trzech miesięcy, licząc od dnia wydania orzeczenia o niepełnosprawności lub orzeczenia o stopniu niepełnosprawności, zostanie złożony wniosek o ustalenie prawa do świadczenia uzależnionego od niepełnosprawności, prawo to ustala się począwszy od miesiąca, w którym złożono wniosek o ustalenie niepełnosprawności lub stopnia niepełnosprawności.
  • W przypadku gdy prawo do świadczenia uzależnione jest od niepełnosprawności dziecka, prawo do świadczenia ustala się na okres, o którym mowa powyżej, chyba że orzeczenie o niepełnosprawności lub orzeczenie o stopniu niepełnosprawności zostało wydane na czas określony. W tym przypadku prawo do świadczeń rodzinnych ustala się do ostatniego dnia miesiąca, w którym upływa termin ważności orzeczenia, nie dłużej jednak niż do końca okresu zasiłkowego.

 

Dodatkowe informacje: 

Sposób wypłaty:

  • przelewem bankowym na wskazane we wniosku konto.

Opłaty:

  • rozpatrzenie wniosku i wydanie decyzji nie podlega żadnym opłatom.

Pierwsza wypłata następuje po doręczeniu decyzji, kolejne są wypłacane do ostatniego dnia każdego miesiąca.

 

Uwaga!

  • Osoby, które przedłożą kopię dokumentów powinny również przedłożyć do wglądu ich oryginały.
  • Na miejscu nie ma możliwości zrobienia kserokopii.
  • W przypadku wystąpienia zmian mających wpływ na prawo do świadczenia, osoba pobierająca świadczenie jest obowiązana do niezwłocznego poinformowania o tym organu wypłacającego świadczenia (w szczególności takich zmian jak wymienione w pouczeniu decyzji przyznającej świadczenie). Niepoinformowanie o ww. zmianach, może skutkować powstaniem nienależnie pobranych świadczeń, a w konsekwencji - koniecznością ich zwrotu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie.


Koordynacja systemów zabezpieczenia:

W przypadku gdy członek rodziny, rodzic dziecka przebywają za granicami RP w państwie, w którym mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego należy złożyć oświadczenie dotyczące ustalenia państwa właściwego do wypłaty świadczeń (druk znajduje się poniżej).


Tryb odwoławczy:

Od decyzji służy stronie prawo wniesienia odwołania do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu w terminie 14 dni od daty jej otrzymania. Odwołanie wnosi się za pośrednictwem  Miejskiego Centrum Świadczeń w Opolu.

 

Formularze do druku:

  1. WNIOSEK o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego (SR-4) (pdf) (doc)
  2. Załącznik do wniosku o ustalenie prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego (SR-4Z) (pdf)
  3. Oświadczenie wnioskodawcy o dochodach swoich albo członka rodziny osiągniętych w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, innych niż dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (ZSR-05) (pdf) (docx)
  4. Oświadczenie wnioskodawcy o wielkości jego gospodarstwa rolnego albo gospodarstwa członka rodziny wyrażonej w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy (ZSR-07) (pdf) (doc)
  5. Oświadczenie wnioskodawcy o niekorzystaniu przez więcej niż 5 dni w tygodniu z całodobowej opieki nad dzieckiem umieszczonym w placówce zapewniającej całodobową opiekę, w tym w specjalnym ośrodku szkolno-wychowawczym (ZSR-10) (pdf)

 

Inne druki:

  1. Kwestionariusz ZUS Rp-6
  2. Kwestionariusz ZUR RP-6Z
  3. Kwestionariusz dotyczący okresów wpływających na uzyskanie/utratę dochodu (pdf) (doc)
  4. Oświadczenie (.pdf) (.doc)
  5. Oświadczenie dot. koordynacji (.pdf)
  6. Podanie o przekazywanie świadczeń na konto (.pdf) (.doc)
  7. Zaświadczenie o dochodzie uzyskanym po zakończeniu urlopu wychowawczego (pdf) (doc)
  8. Zaświadczenie o wysokości dochodu uzyskanego z miesiąca następującego po miesiącu, w którym dochód został osiągnięty (pdf) (doc)
  9. Zaświadczenie o wysokości przeciętnego miesięcznego dochodu uzyskanego w roku bazowym (pdf) (doc)

Autor: Grzegorz Pasternak